nowe zagłębie nr 1(31) styczeń – luty 2014

Download Nowe Zagłębie nr 1(31) styczeń – luty 2014

Post on 24-Mar-2016

240 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Pierwszy numer Nowego Zagłębia w 2014 roku. Do kupienia w sieciach sprzedaży oraz bezpośrednio w redakcji (wystarczy zadzwonić lub przesłać e-mail na adres: redakcja@nowezaglebie.pl ). W numerze między innymi: Sztuka w służbie patriotyzmu Stefania Hanusek Polska-Czechy-Słowacja. Dylematy sąsiedztwa i granic Eugeniusz Januła Maestra śpiewu solowego Henryk Szczepański W sąsiedztwie mistrza Monika Bednarczyk FELIETONY Zbigniew Adamczyk, Jadwiga Gierczycka, Michał Kręcisz, Andrzej Wasik POEZJA Tadeusz Kijonka, Kamil Pietrzyk, Agnieszka Suchy PLASTYKA Bartosz Zaskórski www.nowezaglebie.pl

TRANSCRIPT

  • nr 1(31) stycze luty 2014 1

    Szanowni Pastwo!

    Przed nami wybory do Parlamentu Europejskie-go, wktrych wybierzemy 51 posw. W hierar-chii instytucji politycznych oraz frekwencji wybor-czej nale one do najniej notowanych iwahaj si od 20,87% w2004 roku do 24,53% wroku 2009 wstosunku do prawie dwa razy wyszej frekwen-cji do parlamentu, organw samorzdu terytorial-nego oraz wyborw prezydenckich.

    Niska frekwencja wyborcza do europarlamen-tu jest wypadkow wielu czynnikw, do ktrych moemy zaliczy zrnicowany stosunek do Unii Europejskiej, ktry wwypadku sceptykw czy si zabsencj przy urnie wyborczej, przekonanie duej liczby obywateli oadnym albo niskim wpywie wyborcy na eurodeputowanego oraz na decyzje Parlamentu Europej-skiego oraz uniwersalny powd niski poziom obywatelskoci polskiego spoe-czestwa. Polska charakteryzuje si jednym znajsabszych wskanikw obywa-telskiej aktywnoci mierzonej frekwencj przy wyborach organw wadzy wcaej rodkowo-wschodniej Europie, ana pewno zamyka list 10 pastw naszego regio-nu nalecych do Eurolandu.

    Zachcam naszych Czytelnikw do wzicia udziau wmajowych wyborach ioddania gosw na tych kandydatw, ktrzy na problemach iinstytucjach euro-pejskich si znaj ipotrafi reprezentowa interesy naszego kraju, ale rwnie re-gionu (wojewdztwa lskiego) wszerokim iwskim tego sowa znaczeniu (Za-gbia Dbrowskiego).

    Kilka dni temu wstrzsna mn tragiczna wiadomo omierci profesora Mi-rosawa Ponczka. By moim nauczycielem propedeutyki nauki ospoeczestwie wTechnikum Energetycznym wSosnowcu, apniej koleg zUniwersytetu l-skiego, wmurach ktrej to Alma Mater w1984 roku obronilimy doktoraty. Mi-rek by zafascynowany histori sportu, powici mu wszystkie waniejsze ksiki, kolejno habilitacyjn iprofesorsk. Jego dorobek naukowy jest ogromny, awkad wnauk wzakresie historii sportu niekwestionowany.

    Profesor Ponczek poza prac zawodow by aktywnym czonkiem wielu sto-warzysze iorganizacji pozarzdowych lokalnych, regionalnych ioglnopolskich. W swojej dziaalnoci odkrywa ipopularyzowa histori Zagbia Dbrowskiego, jego rol iznaczenie wzrnicowanym kulturowo wojewdztwie lskim. By sta-ym naszym wsppracownikiem, ktrego artykuy wielokrotnie gociy na amach

    Nowego Zagbia. Mirku, bdzie nam Ciebie ogromnie brakowao. Bdzie Ci bra-kowao Czytelnikom naszego czasopisma. Cze Twojej Pamici.

    Marek Baraski

    Druk iupowszechnianie czasopisma Nowe Zagbies wspfinansowane przezSamorzd Wojewdztwa lskiego, gmin Sosnowiec, gmin Zawiercie Powiat Bdziski

    Nowe Zagbie czasopismo spoeczno-kulturalne Redaguje kolegium wskadzie: Marek Ba-raski redaktor naczelny, Pawe Sarna sekretarz redakcji, Maja Baraska, Ewa M. Walewska, To-masz Kowalski redakcja techniczna Adres redakcji: 41200 Sosnowiec, ul. Bdziska 65, tel./fax: + 48 32 788 33 62 do 63, + 48 512 175 814 e-mail: redakcja@nowezaglebie.pl, www.nowe-zaglebie.pl Wydawca: Zwizek Zagbiowski Wsppracownicy: Zbigniew Adamczyk, Edyta Antoniak-Kiedos, Monika Bednarczyk, Paulina Budna, Micha Kubara, Karol Kumierz, Krzysztof M. Ma-cha, Dariusz Majchrzak, Jacek Malikowski, Dobrawa Skonieczna-Gawlik, Jerzy Suchanek, Joanna Wj-cik Felietonici: Zbigniew Adamczyk, Jadwiga Gierczycka, Micha Krcisz, Andrzej Wasik Druk: Pro-gress Sp. zo.o. Sosnowiec Nakad: 1000 egzemplarzy Tekstw niezamwionych redakcja nie zwraca. Redakcja zastrzega sobie prawo ingerencji wteksty zamwione. Reklam mona zamawia wredakcji; za treci publikowane wreklamach redakcja nie ponosi odpowiedzialnoci Zasady prenumeraty No-wego Zagbia: Prenumerat krajow lub zagraniczn mona zamawia bezporednio wredakcji lub e-mailem Cena prenumeraty procznej (przesyanej poczt zwyk) 3 wydania 20 zotych, rocznej

    40 zotych Prenumerata zagraniczna przesyana poczt zwyk 3 wydania 60 zotych, roczna 120 zotych Wpat na prenumerat naley dokonywa na konto: Zwizek Zagbiowski, Bank Gospodarki ywnociowej S.A., 54 2030 0045 1110 0000 0256 2940 Informujemy, i Redakcja czasopisma Nowe Zagbie nie bierze odpowiedzialnoci za pogldy Au-torw piszcych na naszych amach. Jestemy otwarci na wszystkie opinie iprzekonania oraz staramy si, aby byy one reprezentatywne dla szerokiej grupy odbiorcw naszego periodyku.

    Spis trecilsk to Polska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2

    SONETY BRYNOWSKIE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4

    Sztuka wsubie patriotyzmu. Tetmajerowskie polichromie wkatedrze WNPM wSosnowcu . . . . . . . . . . 5

    Mocny gracz na rynku koksu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8

    Bank BG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10

    Agencji Rozwoju Lokalnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12

    35 lat Zespou Szk Plastycznych im. T. Kantora wDbrowie Grniczej . . . . . . . . . . . . . . . . . 14

    POLSKA-CZECHY-SOWACJA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16

    Maestra piewu solowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20

    W ssiedztwie mistrza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23

    KOPERNIK OD KUCHNI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25

    Historie i legendy lskich i zagbiowskich pszczelarzy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27

    Naprawmy to! . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31

    PLASTYKA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32

    FILM . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34

    RECENZJA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35

    FELIETON . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36

    PROZA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41

    POEZJA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 43

    Powrt Skarbiskich Bdzin przemysowcw . . . 44

    Zagbiacy pod presj czasu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46

    In memoriam . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48

    Antoni Pczek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48

    REGION . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53

    XX LATZWIZKU ZAGBIOWSKIEGO

  • nr 1(31) stycze luty 20142

    Wywiad

    lsk to PolskaZ poet, dziennikarzem, dziaaczem spoeczno-kulturalnym Tadeuszem Kijonk, midzy innymi o relacjach lsko-zag-biowskich, rozmawia Edyta Antoniak-KiedosBdc zaoycielem miesicznika lsk, apotem wieloletnim jego redaktorem naczelnym dba Pan zawsze osprawy Zagbia.To fakt, adne wane wydarzenie ani po-sta zZagbia nie zostay pominite. Krg tamtejszych autorw jest bardzo szeroki, szczeglnie to wida wgrupie recenzentw. Wielu modych ztzw. rocznikw wstpu-jcych byo obecnych wlsku, podob-nie jak wczasach, kiedy byem redaktorem wPogldach. Nie byo tu adnych ograni-cze choby ztego wzgldu, e proz wPo-gldach zajmowa si Jan Pierzchaa, autor Legendy Zagbia, ktry zniezwyk skru-pulatnoci ledzi to, co wane. Podobnie

    lsk od pocztku mia integrowa, anie dzieli. Prosz chociaby zwrci uwag na stae kroniki czstochowska, bielska, Zaolzie, Opole, czyli bardzo dua kronika wojewdztwa lskiego, wczeniej katowic-kiego. Trudno okreli granice midzy l-skiem aZagbiem, poniewa one na sie-bie zachodz, wynika to choby zlicznych zmian administracyjnych.Mwi Pan osobie, e jest rybniczaninem zRa-dlina, lzakiem zRybnickiego iPolakiem ze l-ska. To przekada si na Pana pogldy chociaby wsprawie Powsta lskich.

    Jestem bardzo zwizany zpolskoci. Mie-sicznik lsk zawsze stawa wobronie Powsta lskich. Pojawiay si wnim ar-tykuy, ktre negoway teorie, e bya to wojna domowa. Powszechnie wiadomo, i autorzy, piszcy na temat powsta jak owojnie domowej, dziaali na okrelone za-mwienie polityczne, jednoczenie nie za-stanawiajc si nad teori wojny domowej. Std podkrelano te wlsku wsppra-c midzy Zagbiem aGrnym lskiem wczasie powsta.Skd zatem narastajce animozje na linii lsk-

    -Zagbie?Wane byy rnice cywilizacyjne wokresie midzywojnia, ktre zacieray si dopiero pniej. Fatalnie postawiony jest te pro-blem przy wystawianiu rachunkw kto kogo krzywdzi bardziej, bo pami ka-dego regionu jest wyczulona na wasne ra-chunki krzywd ito one zawsze doprowa-dzaj do urazw.Innymi sowy, kolejny raz przeszo wykorzysty-wana jest do celw politycznych.Kiedy Pani Profesor Wodzowa zaprosia mnie na dyskusj do Dbrowy Grniczej wtej sprawie iwypowiedziaem si na te-mat fatalnych decyzji zprzeszoci. Do

    nich naleaa decyzja owyprowadzeniu polonistyki zKatowic do Sosnowca. Byo to dziaanie zaskakujce; Grudzie chcia zrobi przyjemno Gierkowi, cho ten nawet tego nie oczekiwa. Spowodowa-o to szkodliwe zmiany ikiedy jako pose miaem na co wpyw, bardzo silnie zaan-gaowaem si wto, by gmach po komi-tecie wojewdzkim przeznaczy na po-lonistyk. Uzyskaem wwczas prawo do drugiego budynku, tam miay by wszyst-kie neofilologie. Wystpiem zide zotej osi humanistycznej od Biblioteki lskiej po ASP. Kiedy po wydarzeniach sierpnio-wych pojawi si Komitet Porozumiewaw-czy Stowarzysze Twrczych iNaukowych, bardzo silnie zaangaowalimy si wuzy-skanie pomieszcze dla skoncentrowane-go wKatowicach uniwersytetu. To nie byo jednak wynikiem antagon