obrambena industrija

Download Obrambena industrija

Post on 06-Feb-2017

221 views

Category:

Documents

3 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • PRIKAZ RAZVOJNIH SMJEROVA OBRAMBENE INDUSTRIJE RH U KONTEKSTU ISTRAIVANJA, RAZVOJA I INOVACIJA

    M I N G O / H R V A T S K I K L A S T E R

    K O N K U R E N T O S T I O B R A M B E N E

    I N D U S T R I J E

  • 1

    Sadraj Poglavlje 1. - Uvod ............................................................................................................................... 3

    1.1. Kratka Povijest: .................................................................................................................... 3

    1.2. Definiranje Sektora ................................................................................................................... 4

    Poglavlje 2. Veliina i struktura Sektora ........................................................................................... 6

    2.1. NKD Podjela .............................................................................................................................. 6

    2.2. Zakon o proizvodnji, remontu i prometu naoruanja i vojne opreme ..................................... 6

    2.3. Klaster Konkurentnosti obrambene industrije ......................................................................... 7

    2.4. Identificirana trgovaka drutva koja su nosioci obrambene industrije Republike Hrvatske 10

    Poglavlje 3. Nacionalne politike i dostupni mehanizmi potpore za Sektor (RH i EU kontekst) ...... 13

    3.1. Nacionalne politike ................................................................................................................. 13

    3.2. Dostupni potporni mehanizmi za Sektor (RH i EU kontekst) .................................................. 15

    Poglavlje 4. - Budui smjerovi razvoja i interesa u kontekstu koritenja sredstava EU .................... 18

    4.1. Prikaz podruja interesa za obrambeni sektor ....................................................................... 19

    Poglavlje 5. Zakljuci i preporuke ................................................................................................... 21

    5.1. Zakljuci ............................................................................................................................ 21

    5.2. Preporuke ......................................................................................................................... 22

    Privitak 1. Izglasane i usvojene Strateke smjernice za razvoj obrambene industrije RH ......... 24

    Privitak 2. Forma Upitnika za identificirane dionike sektora obrambene industrije ................ 25

    Privitak 3. Popis identificiranih trgovakih drutava koja djeluju i imaju proizvodne kapacitete u

    okviru sektora obrambene industrije ............................................................................................ 27

  • 2

    PRIKAZ RAZVOJNIH SMJEROVA OBRAMBENE INDUSTRIJE RH U KONTEKSTU ISTRAIVANJA, RAZVOJA I INOVACIJA Jo od Domovinskog rata, obrambena industrija RH predstavlja vaan imbenik i stup razvoja Republike Hrvatske, kako u obrambeno-sigurnosnom aspektu tako i u gospodarskom razvoju. Hrvatska obrambena produkcija koja je bila nuna posljedica potreba Hrvatske vojske u ratu u kratkom vremenu ostvarila je zapaeni razvoj i proizvodnju vlastitih proizvoda i sredstava koji su postali prepoznati na vanjskim tritima. Tijekom godina, uslijed procesa restrukturiranja obrambene (vojne) produkcije (razvoja i proizvodnje) te financijske krize koja je uzrokovala radikalno smanjenje vojnog prorauna za financiranje obrambene industrije, ovaj industrijski sektor nalazi se pred rastuim izazovima koji utjeu na njegovu konkurentnost. Odreeni proizvodni programi i projekti svojom kvalitetom i tehnolokom razinom imaju globalnu prepoznatljivost i konkurentnost na meunarodnom tritu. U vremenima recesije i smanjene ekonomske snage drave da podupire daljnji razvoj odreenih tehnolokih programa i projekata, ovim dokumentom nastojat e se identificirati smjerovi tehnolokog razvoja koji bi bili prihvatljivi prvenstveno za dionike ovog sektora koji imaju interes i vlastite kapacitete daljnjeg razvoja projekata takve vrste. Iste projekte i razvojne smjerove pokuat e se kombinirati sa dostupnim izvorima financiranja dostupnim za RH kroz budue ES Fondove u financijskoj perspektivi 2014-2020. Cilj ovog dokumenta je dati opi uvid u sektor obrambene industrije te identificirati potencijale i smjerove tehnolokog razvoja dionika ovog sektora u pogledu koritenja sredstava EU, pogotovo onih alociranih kroz Tematski cilj 1 istraivanje, razvoj i inovacije. Analiza je raena na temelju dostupnih podataka pregleda Sektora za identificirane tvrtke i znanstveno istraivake organizacije povezane sa sektorom obrambene industrije. Kao osnovni alat u identifikaciji tehnolokih smjerova razvoja, projekata i pod-nia ovog industrijskog sektora koritena je forma Upitnika koji je pripremila Ekspertna radna grupa Klastera konkurentnosti obrambene industrije. Upitnik i njegova forma stavljeni su u Prilog ovom dokumentu. Upitnik je poslan na mail adrese 37 trgovakih drutava za koja se u ovom trenutku mogu rei da predstavljaju okosnicu obrambeno-sigurnosne industrije Republike Hrvatske te koja imaju proizvodne kapacitete smjetene u Republici Hrvatskoj. Odgovor na Upitnik vratilo je 21 trgovako drutvo to ini visokih 56% posto odaziva identificiranih dionika.

  • 3

    Poglavlje 1. - Uvod

    1.1. Kratka Povijest:

    Hrvatska obrambena industrija se razvila tijekom Domovinskog rata (1991.-1995.) na osnovi

    gorue potrebe za naoruavanjem Hrvatske vojske, Zbora narodne garde i Hrvatske policije u

    trenucima okupatorskog djelovanja pobunjenih dijelova Srpskog stanovnitva organiziranih kroz

    etnike paravojne formacije, teroristike skupine te kroz ostatke tzv JNA. Jedan od najveih

    motiva i podstrijeka u razvoju samostalne obrambene industrije bio je i nepravedno nametnuti

    embargo na naoruavanje RH od strane meunarodne zajednice.

    U to vrijeme, glavni cilj te mlade, novoosnovane industrije je bio proizvoditi oruje, streljivo i

    opremu za obranu Hrvatske slobode i nezavisnosti. Osnovni zadaci su bili im vie iskoristiti dostupne

    kapacitete i sredstva koja su bila na dispoziciji hrvatskim obrambenim snagama, unaprijediti i razviti

    njihov uinak te pronai odreena inovativna rjeenja koja su bila najiskoristivija u tadanjim

    uvjetima rata i potreba naih oruanih snaga na bojinici.

    Na tim osnovama postepeno je poela rasti suvremena hrvatska vojna industrija. Vrlo brzo

    zbog nunosti, patriotizma te sve veeg broja dostupnih oruanih sustava, razna hrvatska trgovaka

    drutva prilagodile su svoju proizvodnju ratnim potrebama te poele izbacivati rjeenja koja su bila

    inovativna i aplikativna u samom ratu. Tijekom rata usvojena je relevantna vojna proizvodnja koja se

    nije bazirala samo na licencnoj proizvodnji , ve i na vrlo zapaenim vlastitim projektima. Nakon

    zavretka vojnih djelovanja zavrnim operacijama Bljesak i Oluja, hrvatska vojna industrija

    postepeno je poela proces prilagodbe novim uvjetima i planovima razvoja Oruanih snaga RH koje je

    diktira nadleno Ministarstvo obrane.

  • 4

    1.2. Definiranje Sektora

    Sektor obrambene industrije u svojoj uskoj tradicionalnoj klasifikacijskoj podijeli prema NKD-

    u 2007 podijeljen je na slijedei nain te pokriva slijedee odjeljke C20, C25 i O84 sa pripadajuim

    pod-odjeljcima:

    Tako tradicionalna podjela ipak dosta ograniava i suava pregled svih dostupnih kapaciteta i

    potencijala drutava koja se mogu povezati sa pojmom i konceptom suvremene Obrane. Vano je

    za naglasiti i da takva podjela uvelike ograniava i sam razvoj pojedinih elemenata obrane koje bi

    Republika Hrvatska a pogotovo njene obrambeno-sigurnosne snage mogle i trebale koristiti. to znai

    to tono?

    Pod suvremenom se obranom danas smatra ukupnost oruane, civilne i gospodarske obrane

    u uskoj suradnji svih subjekata sigurnosne strukture: nositelja obrane i nositelja unutarnje sigurnosti

    (MORH-a, MUP-a, DUZS-a, obavjetajni sustav, carine, inspektorata). U tom smislu svako

    materijalno-tehniko sredstvo, oprema, ureaji, pribori, potroni materijali i sredstva, pie i hrana

    namijenjeni za obranu i proizvedeni sukladno specifinim standardima iz podruja obrane i

    sigurnosti, kao to su MIL i NATO standardi, jeste obrambeno, a proizvoa navedenoga spada u

    obrambenu industriju.

    Sukladno navedenoj definiciji obrane, obrambena industrija ima krucijalnu vanost u

    stvaranju materijalne osnovice drave za obranu od svih oblika ugroza, a posebice u podruju

    pripremljenosti drave za ratnu obrambenu proizvodnju (proizvodnju u vrijeme antropogene i/ili

    prirodne ugroze drave), stvaranja strateke robne rezerve te kao osnovica za obrazovanje tehnikih

    kadrova (proizvodnja, logistika, odravanje) za potrebe obrane. Iz navedenih razloga dionici

    obrambene industrije s pravom spadaju u subjekte od posebnog interesa s velikom odgovornou,

    obavezama, ali i pravima te bi drava u odnosu s njima trebala graditi specifine partnerske odnose.

    Svoju ogromnu ulogu obrambena industrija ima i u podruju gospodarske obrane jer

    umanjuje ovisnost drave o nabavi kritinih sredstava, robe i opreme u vrijeme neposrednih ugroza i

    same ugroze drave, pogotovo ugroza irih razmjera kao to su regionalne i svjetske ugroze

    (regionalni sukobi, epidemije i dr.)

    C20 (73) Proizvodnja kemikalija i kemijskih proizvoda

    C20.5 Proizvodnja ostalih kemijskih proizvoda

    C25 (6) Proizvodnja gotovih metalnih proizvoda, osim strojeva i opreme

    C25.4 Proizvodnja oruja i streljiva

    O84 (1) Javna uprava i obrana; obvezno socijalno osig