papierowa i internetowa. prasa dla młodzieży

Download Papierowa i internetowa. Prasa dla młodzieży

Post on 11-Jan-2017

215 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • A C T A U N I V E R S I T A T I S L O D Z I E N S I S

    FOLIA LITTER ARIA POLONICA U , 2008

    Agnieszka Leska-Dorenda

    Papierowa i internetowa. Prasa dla modziey

    Obecnie funkcjonujce lak zwane media modzieowe s miakie, bezmylne i pytkie. Nie

    dyskutuj ze suchaczami, nie mwi otwarcie o ich problemach, nie daj moliwoci

    wypowiedzenia si. A modzi w przeciwiestwie do tego, co sdz waciciele tych mediw,

    potrzebuj kogo, kio posucha, co maj do powiedzenia i da im moliwo wygaszania swoich

    opinii

    Taka opinia o programach i pismach dla modziey jest do popularna

    i raczej nikogo nie zaskakuje. Niewtpliwie dla niektrych programw i zwasz-

    cza tytuw modzieowych jest ona wyjtkowo krzywdzca. Problem jednak

    w tym, e pisma, ktre mogyby w wartociowy sposb zaspokoi ciekawo

    modego czytelnika, s praktycznie w ogle nie czytane lub czytane przez

    bardzo niewielk grup osb.

    Prasa papierowa

    Czy dzisiejsza modzie czyta czasopisma? Ktre tytuy pism ciesz si

    najwikszym powodzeniem? Jakie typy tekstw s dla modych ludzi szczeglnie

    atrakcyjne? Czy prasa elektroniczna staa si rwnie popularn form rozrywki

    i pozyskiwania wiedzy co tradycyjna? Tematem niniejszego artykuu bdzie

    prba odpowiedzi na powysze zagadnienia w duej mierze na podstawie

    wynikw bada przeprowadzonych wrd uczniw w okresie od marca do maja

    2007 r. Badaniami objto dzieci i modzie w wieku 11-16 lat ze szk

    podstawowych i gimnazjw z terenw wiejskich (Orzechw) i miejskich (d,

    Radomsko). Ogem badanie przeprowadzono w 10 szkoach wrd 758 uczniw

    (6 szk podstawowych - 356 ankietowanych i 4 gimnazja - 402 ankietowanych).

    Z przeprowadzonych bada wynika, e najbardziej popularnym czasopismem

    wrd modziey jest Bravo - 50% uczniw s.p. i 49% gimnazjalistw

    1 Wypowied Pawia Sito, dyrektora Radia Bis, www.press.pl/newsy z 7.05.2007.

  • zadeklarowao, e czyta to pismo, a na drugim miejscu Popcorn (34% s.p., 39% g.). W nastpnej kolejnoci pojawiy si Bravo Girl , Twist i Dziew-czyna (o znacznej przewadze popularnoci wrd modziey gimnazjalnej), Bravo Sport, Fun Club .

    Media masowe z zaoenia s tworzone dla odbiorcy przygotowanego, ale nie moemy wykluczy sytuacji, w ktrej produkt przeznaczony dla dorosego

    czytelnika bdzie odbierany przez ucznia szkoy podstawowej. Sytuacja, w ktrej dziecko czyta pisma dla dorosych zdarza si niewtpliwie czciej ni odwrotna, kiedy osoba dorosa zapoznaje si z pras przeznaczon dla dzieci i modziey. W kategorii inne lista wskazywanych przez dzieci i modzie czasopism jest bardzo duga i obejmuje kilkadziesit tytuw, w tym te czasopisma dla

    dorosych. Znajduj si tu pisma: religijne, popularnonaukowe, sportowe, kom-puterowe, biznesowe, hobbystyczne, komiksy, pisma kobiece i kierowane do mczyzn, a take dzienniki. Najczciej powtarzajcymi si tytuami s: Kom-puter wiat , Enter , Play, Twj Niezbdnik, Joy , CKM, Playboy , Cosmopolitan , Logo, Avanti, Maxi Tuning, Pika Nona , Auto wiat , Czogi wiata, Twj Weekend , Viva , Gala, wiat Kobiety , Twoje Imperium , Wprost , National Geographie , Teraz Rock, Witch , Kaczor Donald, Niedziela , wiat Seriali , Kurier TV, Tele Tydzie , Express Ilustrowany, Dziennik dzki, Fakt, Gazeta Wyborcza . W przy-padku innych tytuw czytelnictwo deklaruje czsto poniej 3 osb.

    Tylko 10% uczniw szk podstawowych i zaledwie 5% uczniw gimnazjum zadeklarowao, e nie czyta prasy modzieowej (wrd nich bya niewielka liczba takich, ktrzy nie czytaj prasy w ogle). Ciekawe, e wikszo w tej grupie stanowili chopcy. Niektrzy ankietowani informowali, e pisma kupuj tylko, gdy co ich naprawd zainteresuje, inni - tylko czasem, jak nie mam co robi. Natomiast 51% ankietowanych uczniw z obydwu typw szk potwierdzio, e prenumeruje bd regularnie kupuje ulubione tytuy. W tej grupie znajduj si te prawdziwi mionicy pism. Jedna z gimnazjalistek zgosia, e kade pismo, ktre kupuje (m.in. Bravo , Bravo Girl, Popcorn) starannie ukada na pce, specjalnie do tego celu przeznaczonej. Inna uczennica,

    ze szkoy podstawowej, poinformowaa, e pismo Bravo zbiera od dwch lat i ma wszystkie jego numery.

    To, e zdecydowana wikszo badanej modziey czyta pras - potwierdza

    rwnie w swoim artykule pt. Czytelnictwo wspczesnych nastolatkw (opinie, obserwacje, badania)2 A. Has-Tokarz, ktra badaniami obja uczniw 6 klas Szkoy Podstawowej nr 51 w Lublinie, w grudniu 2004 r. Ankiet przeprowa-dzono wrd 70 uczniw (44 dziewczta oraz 26 chopcw). Z bada wynika,

    2 A. H a s - T o k a r z , Czytelnictwo wspczesnych nastolatkw (opinie, obserwacje, badania),

    [w:] Kultura popularna w szkole. Poblailiwe przyzwolenie czy autentyczny dialog, red. B. Myrdzik, M. L a t o c h - Z i e l i s k a , Lublin 2006.

  • e modzie czyta najchtniej pisma oglnomodzieowe (44%), intensywniej

    czytane przez dziewczta. Najchtniej wybierane tytuy to: Bravo , Pop-corn, Victor Junior , Bravo Girl, Dziewczyna , Twist, Magazyn 13 , Bd Pikna , Dama, Filipinka . Do du popularnoci ciesz si rwnie czasopisma, ktre s drukowanymi odpowiednikami wyspecjalizowa-nych kanaw telewizyjnych dla dzieci i modziey, m.in. W itch , Kaczor

    Donald , Cartoon Network itp. Na drugim miejscu zostay wymienione pisma komputerowe (26%), a wrd nich tytuy: PC Format , Enter , Komputer wiat, Cybermycha , Click, CD Action . Te z kolei czytane s zdecydowanie czciej przez chopcw, ktrzy bardziej ni dziewczta w tym wieku fascynuj si grami komputerowymi i Internetem. Na kolejnej pozycji znalazy si pisma hobbystyczne (17%). Zainteresowania uczniw bywaj bardzo rnorodne, poczwszy od do popularnych np. sport (Bravo Sport", Giga Sport , lizg), motoryzacja (Auto Moto , Auto wiat , Auto-Thuning), muzyka (Hip-hop), poprzez komiks (wiat Komiksu), zwierzta (Mj Pies , Koty ), a po zupenie jednostkowe przypadki, jak

    militaria i historia.Duo mniejsz popularnoci ciesz si pisma popularnonaukowe, w tym

    jzykowe (7%). Tutaj modzie wymieniaa takie tytuy, jak: Mody Technik , wiat Nauki , wiat Techniki , Wiedza i ycie, National Geographic

    oraz czasopisma do nauki jzykw obcych, m.in. English .Pisma katolickie dla modziey ciesz si najmniejszym poparciem.

    Rwnie analiza bada przedstawianych w niniejszym artykule potwierdza, e zaledwie 2% modziey deklaruje czytanie tego typu pism (wynik moe by nieco zaniony, gdy nie mona wykluczy sytuacji, w ktrej uczniowie, nawet w anonimowej ankiecie, mogli nie przyzna si do czytania tych pism. Czsto wynika to z lku przed kompromitacj i wyszydzeniem przez rwienikw, dla ktrych te pisma nie s trendy . Nie zmienia to jednak faktu, e wynik i tak pozostaje zaledwie kilkuprocentowy). W tej kategorii modzie wymienia tylko jeden tytu May Go Niedzielny , ktry jest samoistnym dodatkiem do czasopisma dla dorosych Go Niedzielny . Kontakt z tym pismem moe mie zatem charakter przypadkowy, ktry

    mg nastpi za porednictwem dziadkw lub rodzicw kupujcych pras

    katolick.Jeszcze peniejszy obraz poziomu czytelnictwa i tym samym najpopularniej-

    szych tytuw prasowych wrd modziey moe dac analiza wynikw bada przeprowadzonych przez studentw polonistyki KUL na grupie 1000 maturzystw na terenie kilku miast Polski (m.in. Biaej Podlaskiej, Dukli, Jeleniej Gry,

    Konina, Lublina, Nowego Scza, Opola, Radomia, Siedlec, Torunia)3. Postawiony w ankiecie badawczej problem dotyczy poziomu czytelnictwa uczniw, ktrzy

    3 S. J. u r e k , Maturzysta 2004 w wiecie kultury, [w:] Kultura popularna w szkole..

  • w 2004 r. ukoczyli szko redni. Wszyscy specjalici od dawna bij na

    alarm, e Polacy czytaj bardzo mao ksiek, czciej sigaj po pras brukow,

    rzadko korzystaj z innych dobrodziejstw kultury - teatr, kino, opera, jeli

    korzystaj z Internetu, to w sposb niekompetentny, za to caymi godzinami

    potrafi bezmylnie przecza kanay, bezkrytycznie ogldajc tandetne pro-

    gramy. Czy problem ten dotyczy rwnie maturzystw? Na to pytanie starano

    si odpowiedzie, analizujc wyniki bada.

    Ktre z czasopism modzieowych uwaasz za godne polecenia swoim

    rwienikom i dlaczego? - tak brzmiao jedno z pyta ankiety. W rankingu

    bezsprzecznie wygrao Cogito, nie tak popularne w modszej grupie wieko-

    wej, ktre prawie 60% licealistw uznao za godne polecenia i przyznao si

    do uwanej jego lektury. Cogito cenione jest przede wszystkim za wywia-

    dy z ciekawymi ludmi, dodatek edukacyjny i pomoce naukowe, poniewa

    s [tam] artykuy przydatne pniej na lekcjach , bawi i uczy - jak

    twierdz ankietowani. Niektrzy uwaaj jednak, e nie mona na nim do

    koca polega, gdy zawiera niekompletne wiadomoci i materiay tam

    przedstawione nie s wystarczajco rzetelne. Daleko w tyle pozostaj inne

    pisma czytane przez modzie, a ich poziom czytelnictwa nie przekracza 5%.

    Take w tym przypadku zaobserwowano, e uczniowie czsto nie odrniaj

    prasy modzieowej od tej przeznaczonej dla dorosych odbiorcw i nie

    staraj si skupia tylko na periodykach dla modziey. Wymieniaj zatem

    tygodnik polityczny Newsweek (5%), Perspektywy (ponad 4%), Poli-

    tyk (nieco ponad 3%), Twj Styl i Bravo Girl (po 2,4%). Okoo 13%

    maturzystw stwierdza, e nie czyta adnych czasopism, z czego cz wy-

    ranie stwierdza, e czytaaby, ale nie ma takich tytuw. Warto tutaj przy-

    toczy uwagi licealistw dotyczce stanu polskiego czasopimiennictwa. Nie-

    ktre wydaj si wyjtkowo trafne i powinny da wiele do mylenia zwasz-

    cza wydawcom prasy modzieowej. Licealistka z Opola: Nie ma moim

    zdaniem obecnie na rynku polskim czasopisma godnego polecenia. W XX

    wieku, gdy depresja staa si jedn z najwikszych chorb dotykajcych

    ludzi, gazety poruszajce jedynie tematy seksu, AIDS, nie s godne uwagi,

    ewentualnie dla nieczytajcych lektur to Cogito . Uczennica z zachodnio-

    pomorskiego: Teraz w gazetach dla modych ludzi